Wanneer een kat ineens naast de kattenbak plast, is dat altijd een signaal dat er iets mis is. Het is belangrijk om dit serieus te nemen en stap voor stap te onderzoeken wat de oorzaak kan zijn.
1. Sluit eerst een medische oorzaak uit
Onzindelijkheid kan het gevolg zijn van:
- blaasontsteking
- blaasgruis of blaasstenen
- nierproblemen
- pijn
- hormonale veranderingen (krolse poes, ongecastreerde kater)
Laat de dierenarts de urine onderzoeken en de kat lichamelijk nakijken. Pas wanneer medische oorzaken zijn uitgesloten, kun je verder kijken.
2. Stress is een veelvoorkomende oorzaak
Katten zijn gevoelig voor veranderingen. Denk aan:
- verhuizing
- verbouwing of nieuwe meubels
- gezinsuitbreiding
- een nieuw huisdier
- conflicten met andere katten
- een ander werkschema
- vuurwerk of harde geluiden
Stress kan ervoor zorgen dat een kat zijn veilige plek (de kattenbak) gaat vermijden.
3. Controleer de kattenbak(ken)
Veel onzindelijkheidsproblemen ontstaan door iets in of rondom de kattenbak. Katten zijn extreem schoon en hebben duidelijke voorkeuren. Let op de volgende punten:
Plaatsing
- Zet de bak niet op een drukke of lawaaierige plek (bijv. naast de wasmachine).
- Plaats de bak niet naast voer- of drinkbakjes.
Aantal kattenbakken
De ideale regel is: aantal katten + 1
Bij twee katten betekent dat dus drie bakken.
Verspreid ze door het huis zodat katten elkaar nooit kunnen blokkeren.
Formaat
Veel kattenbakken zijn te klein.
De ideale lengte is 1,5 keer de lengte van je kat.
Kies liever een XXL‑bak zodat de kat zich vrij kan bewegen.
Open of gesloten bak
Sommige katten haten een kap of klep.
Verwijder het klepje of gebruik een open bak zodat de kat overzicht heeft.
Schoonmaak
- Schep minimaal 2 keer per dag.
- Gebruik klontvormend grit zodat plasjes makkelijk te verwijderen zijn.
- Maak de hele bak regelmatig schoon met groene zeep.
Kattenbakvulling
- Vermijd grove korrels: die kunnen pijnlijk zijn aan gevoelige pootjes.
- Katten geven de voorkeur aan fijne, zachte vulling (zoals zand).
- Vermijd geparfumeerde vulling: katten hebben een veel sterker reukvermogen dan wij.
- Meng nieuwe vulling langzaam met de oude om gewenning te bevorderen.
Geen plastic zakken
Een zak onderin lijkt handig, maar belemmert het graven en kan irritatie veroorzaken.
4. Schoonmaken van ongelukjes
Gebruik groene zeep of Biotex om urinezuur af te breken en de geur te neutraliseren.
Gebruik geen:
- chloor
- Dettol
- geparfumeerde allesreiniger
Deze middelen kunnen schadelijk zijn én katten juist aanzetten tot opnieuw markeren.
5. Blijft het probleem bestaan?
Als medische oorzaken, stress en kattenbakproblemen zijn uitgesloten, kan een kattengedragstherapeut helpen.
Een professional kijkt mee naar:
- de leefomgeving
- de relatie tussen katten
- stressfactoren
- gewoontes en routines
En maakt een persoonlijk plan om het gedrag te verbeteren.
Onzindelijkheid is altijd een signaal
Katten doen dit nooit “uit protest”. Ze proberen iets duidelijk te maken.
Met geduld, begrip en de juiste aanpak is onzindelijkheid in de meeste gevallen goed op te lossen.
